by

İşte Türkiye’nin yeni teşvik haritası

Uzun zamandır üzerinde çalışılan ve iş dünyasının merakla beklediği yeni teşvik düzenlemeleri geçen perşembe günü Başbakan Tayyip Erdoğan tarafından açıklandı. Ve böylece, son 9 yılda hazırlanan teşvik paketi sayısı dörde çıktı.

Yeni pakette, öncekilerden farklı olarak daha uzun ve kapsamlı bir çalışma gerçekleştirildi. Farklı kesimlerin teklifleri alındı, değerlendirildi. Ve neticede sadece bölgesel değil, iç içe geçmiş bir teşvik modeli geliştirildi. KDV istisnası ve gümrük vergisi muafiyeti gibi genel teşvik uygulamasının yanında, bölgesel teşvikler de var. Ayrıca ilk kez büyük ölçekli yatırımların, stratejik yatırımların teşvik edilmesine dönük düzenlemeler geliyor.

Hedef, özellikle son yıllarda ciddi bir risk hâline gelen cari açığın dizginlenebilmesi için, dış ticaret açığı veren sektörlerde yurtiçi üretimi artırmaya dönük teşvikle yanında, bölgelerarası kalkınmışlık farkını gidermeye dönük düzenlemeler öne çıkıyor. Türkiye’nin geleceği için büyük önem taşıyan bazı stratejik sektörlerin desteklenmesi de çok önemi bir adım.

Başbakan Tayyip Erdoğan, paketi açıklarken yaptığı konuşmada, Ekonomi Bakanlığı’nın TOBB, TİM ve YASED başta olmak üzere ilgili bütün sivil toplum kuruluşlarıyla, odalarla, derneklerle ve bireysel yatırımcılarla yoğun istişarelerde bulunduğunu belirti. Sistem hazırlanırken, hiçbir il için özel bir kriter bulunmadığını, TÜİK’in elindeki 61 ayrı kriter üzerinden, bu kriterler neyi gerektiriyorsa, illerin sıralamasının ona göre yapıldığını anlattı.

Başbakan, geçmiş hükümetler dönemlerinde olduğu gibi, belli bölgelere, belli zümrelere, belli çevrelere değil, tüm Türkiye’ye hitap edecek bir teşvik anlayışını hâkim kıldıklarını, teşviklerin ölü doğmasına mahal vermedikleri gibi suiistimal edilmesine de asla müsaade etmediklerini belirtti ve şöyle konuştu: “9 yıllık süreçte, günün şartlarına, ulusal ve küresel ekonominin seyrine göre, teşvik sistemini yeniledik. Yeni ihtiyaçları, yeni şartları özellikle gözettik, küresel ekonomideki gelişmelere ve krizlere göre teşvikleri yeniledik, sürekli müteyakkız olduk ve yeni gelişmelere uyum sağladık. Bugün açıklayacağımız teşvik sistemi de, aynı şekilde yeni şartların, yeni ihtiyaçların, ulusal ve küresel ekonomideki yeni gelişmelerin ışığında hazırlanmış bir teşvik sistemidir.”

Cari açığa da değinen Başbakan Erdoğan, “Cari açığın azaltılması amacıyla, ithalat bağımlılığı yüksek olan ara malı ve ürünlerin, ülkemizde yatırım ve üretiminin artırılmasını hedefliyoruz. En az gelişmiş bölgelere sağlanan yatırım desteklerinin artırılmasını, bölgesel gelişmişlik farklılıklarının giderilmesini, destek unsurlarının etkinliğinin artırılmasını, kümelenme faaliyetlerinin özellikle desteklenmesi, teknolojik dönüşümü sağlayacak yüksek ve orta yüksek teknoloji içeren yatırımların desteklenmesini bu yeni sistemle hedefliyoruz.” dedi.

Yeni teşvik paketiyle getirilen düzenlemelere iş dünyasından da geniş destek geldi. Önde gelen iş adamlarının yanı sıra, TOBB, TUSKON, MÜSİAD, TÜSİAD, ASKON, TÜRKONFED, TÜGİK, TİM ve İTO gibi kuruluşlar, konunun Türkiye’nin ihtiyaç duyduğu sürdürülebilir büyüme için büyük önem taşıyan kapsamlı teşvik düzenlemesinden memnuniyet duyduklarını dile getirdiler.

Artık pek çok sektör ve şirketler için mazeret kalmadı. Şimdi kaynakları üretime ve yatırıma sevketme zamanı.

Şüphesiz, teşvik ne kadar önemliyse uygulanması da o kadar önemli. O bakımdan, bundan sonraki süreçte sistemin sağlıklı bir şekilde işlemesini sağlamak, istismarına izin vermemek gerekiyor ki, geçmişteki olumsuz tecrübeler tekrarlanmasın.

Yeni ‘teşvik sistemi’nin hedefleri:

  • Cari açığın azaltılması.
  • En az gelişmiş bölgelere sağlanan yatırım desteklerinin artırılması.
  • Bölgesel gelişmişlik farklılıklarının giderilmesi.
  • Destek unsurlarının etkinliğinin artırılması.
  • Kümelenme faaliyetlerinin desteklenmesi.
  • Yüksek ve orta-yüksek teknoloji içeren yatırımların desteklenmesi.

Yeni ‘teşvik sistemi’ dört ana başlıkta toplandı:

  1. Genel teşvik uygulamaları:  KDV istisnası  Gümrük Vergisi muafiyeti.
  2. Bölgesel teşvik uygulamaları:  KDV istisnası  Gümrük Vergisi muafiyeti  Vergi indirimi  Sigorta primi işveren hissesi desteği  Yatırım yeri tahsisi  Faiz desteği.
  3. Büyük ölçekli yatırımların teşviki:  KDV istisnası  Gümrük Vergisi muafiyeti  Vergi indirimi  Sigorta primi işveren hissesi desteği  Yatırım yeri tahsisi.
  4. Stratejik yatırımların teşviki:  KDV istisnası  Gümrük Vergisi muafiyeti  Vergi indirimi  Sigorta primi işveren hissesi desteği  Yatırım yeri tahsisi  Faiz desteği  KDV iadesi

Stratejik yatırımlar bölge ayrımı yapılmaksızın sağlanacak destekler:

  • Gümrük Vergisi muafiyeti
  • KDV istisnası
  • 7 yıl süreyle sigorta primi işveren hissesi desteği (6. bölgede ise 10 yıl)
  • Yatırıma katkı oranı yüzde 50 olmak üzere yüzde 90 vergi indirimi
  • Faiz desteği (Sabit yatırım tutarının yüzde 5’ini aşmamak kaydıyla azami 50 milyon TL)
  • Yatırım yeri tahsisi
  • Bina inşaat harcamalarına KDV iadesi (500 milyon TL ve üzeri yatırımlar)

Kadir Dikbaş / 2012-04-09/

 

 

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir